Stadswandeling Enkhuizen voert je door een stad die je nooit meer vergeet. Enkhuizen betovert met zijn rijke maritieme geschiedenis, monumentale gebouwen en unieke ligging aan het IJsselmeer, de voormalige Zuiderzee. Al bij aankomst valt de imposante Drommedaris op: de iconische stadspoort die eeuwenlang over haven en stad heeft gewaakt. De historische haven zelf is een bezienswaardigheid op zich, vol karakter, schepen en sfeer.
Tijdens deze Stadswandeling Enkhuizen ontdek je nog veel meer hoogtepunten: schilderachtige straatjes, oude pakhuizen, statige gevels en verborgen pareltjes die het verhaal van deze voormalige VOC‑stad vertellen. De hoeveelheid bijzondere plekken maakte het kiezen lastig, maar deze route brengt je langs de mooiste en meest betekenisvolle locaties van Enkhuizen.
Een wandeling vol historie, water, charme en verrassingen — eentje die je nog lang zal bijblijven.
Heel veel wandelplezier gewenst!
Bekijk de route op de kaart
De kaart is klikbaar: zoom in, bekijk hem fullscreen en klik op een marker voor de highlights.
Download de route (PDF & GPX)
Vind je de gratis stadswandelingen zonder advertenties waardevol?
Trakteer mij dan op iets lekkers voor onderweg. Dat motiveert enorm! 🙂
Henk van Blijderveen
(GPS-stadswandelingen Nederland)
Alsjeblieft Henk
Stadspoort De Drommedaris
De iconische stadspoort van Enkhuizen, stoer en markant aan de haven.
Haven Enkhuizen
Een sfeervolle historische haven vol karakter, schepen en maritieme historie.
Stadhuis
Een elegant 17e‑eeuws stadhuis dat de rijke geschiedenis van Enkhuizen weerspiegelt.
Alle highlights onderweg
Stadspoort De Drommedaris is een van de meest gefotografeerde gebouwen van Enkhuizen. En dat is niet voor niets! Want deze poort, annex verdedigingstoren, die destijds onderdeel uitmaakte van de stadswal, heeft een aansprekende geschiedenis en is nu hét highlight van deze Stadswandeling Enkhuizen.
Hij is in 1540 gebouwd en was toen een keer zo laag. Omdat deze poort volgens de bevolking op een dromedaris leek, kreeg hij de naam De Drommedaris. Ja, met 2 m’s. En het fascinerende is, dat niemand weet waar die extra “m” vandaan is gekomen.
Leuk toch, zo’n onopgelost raadseltje waar we, in tijden waarin we alles denken te weten, nog wat fantasie op los kunnen laten. 🙂
Enkhuizen heeft, mede dankzij stadspoort de Drommedaris en de oude zeilschepen in de haven, een van de mooiste havens van Nederland.
Dat de huisvesting in vroeger anders was dan nu, vertelt ons dit dijkhuisje, dat rond 1860 onderdak bood aan een heel veel mensen.
In de kelder woonde een gezin met 12 kinderen en een met 4 kinderen. En op de begane grond woonden nog eens twee gezinnen, een met 2 kinderen en het andere telde 7 kinderen. En dat was nog niet alles; op de begane grond bevond zich ook nog een slagerij…
Ik heb de bewoners even voor je opgeteld. Het waren er 33! Onvoorstelbaar toch?
Wat een mooie gevel is dit! En ik ben niet de enige die er zo over denkt, want twee architecten, die rond een eeuw terug gevels in Nederland inventariseerden, vonden dit de mooiste van heel het land.
Het Huis van Gemak… Nee, dit was geen huis voorzien van allerlei gadgets en voorzieningen die het leven veraangenaamden, maar het was een herberg waar je destijds, toen het leven nog niet zo jachtig was, nog op je gemak een borreltje kon drinken en een praatje kon maken.
De Oude Gouwsboom was een van de twee waterpoorten, die Enkhuizen vroeger bezat en werd veelal door de boeren gebruikt. De poort werd afgesloten met een drijvende boomstam die aan weerszijden met een ketting aan de poort was bevestigd. Dit verklaart het woord “boom” in de naam “Gouwsboom”.
De Zuiderkerk en de Westerkerk zijn de meest opvallende kerken van Enkhuizen. De Zuiderkerk (punt 10.) is nog steeds in gebruik als godshuis, terwijl de Westerkerk nu “alleen nog maar” een bezienswaardigheid is. En wat voor een; hij staat namelijk in de top-100 van de monumentenlijst van Nederland!
Tijdens deze Stadswandeling Enkhuizen kom je door de oude Westerstraat. Daar staan twee weeshuizen, het Oude en het Nieuwe Weeshuis.
Namen die de werkelijkheid niet helemaal weergeven. Want het is Oude Weeshuis werd pas in 1906 gebouwd. Daarbij is de gevel van het echte oude weeshuis, dat destijds direct aan de weg stond, nagebouwd, waarbij de materialen zijn hergebruikt. Vandaar die oude uitstraling dus.
Het Nieuwe Weeshuis is in de periode tussen 1905 en 1906 gebouwd als vervanging van het afgebroken Oude Weeshuis. In dit Nieuwe Weeshuis is nu een interessant museum gevestigd: Sow en Grow. Daar leer je alles over de eigenschappen, toepassingen en veredeling van planten.
Het stadhuis van Enkhuizen is tussen 1686 en 1688 gebouwd.
Het kanon links naast de ingang dat luistert naar de naam ” Het Roode Paert”, is in Mechelen gegoten. De Enkhuizers hebben dit kanon op een wel heel bijzondere veroverd. Tijdens hevige gevechten met de Duinkerker Kapers, in oktober 1622, vloog het kanon namelijk door de lucht, om vervolgens op het dek van de Enkhuizer kapitein, whats in a name, Volckaert Kanonijx te landen.
Boven het kanon is een gedicht te lezen, dat de bekende dichter Joost van den Vondel ter gelegenheid van deze spectaculaire gebeurtenis maakte.
De mooiste musea van Enkhuizen
- Zuiderzeemuseum — Levend museum over het leven rond de voormalige Zuiderzee, met binnen‑ en buitenmuseum.
- Flessenscheepjesmuseum — Werelds grootste collectie flessenscheepjes, gevestigd in het 16e‑eeuwse Spuihuisje.
- Sow to Grow – Museum over plantenveredeling — Interactief museum over voedsel, planten en duurzaamheid, leuk voor jong en oud.
Vragen of opmerkingen?
Heb je een vraag over deze stadswandeling, mis je iets op de kaart of wil je een suggestie doorgeven? Laat het me gerust weten. Via het contactformulier kun je eenvoudig je bericht achterlaten — ik reageer altijd zo snel mogelijk.
Henk van Blijderveen